Mijn kat drinkt veel: mogelijke oorzaken en wanneer u naar de dierenarts moet

Wat verstaan we precies onder veel drinken?

Dierenartsen spreken van polydipsie wanneer een dier aanzienlijk meer drinkt dan de normale behoefte. Bij katten wordt de totale dagelijkse waterbehoefte doorgaans geschat op circa 40 tot 60 ml per kilo lichaamsgewicht, inclusief het vocht uit de voeding.

Een inname die regelmatig boven circa 100 ml per kilo per dag uitkomt, geldt over het algemeen als overmatig. Toch blijft vooral de verandering veelzeggend: een kat die plotseling veel meer water drinkt dan voorheen, zonder duidelijke reden.

Deze gedragsverandering gaat bijna altijd gepaard met een toegenomen urineproductie. In de praktijk merkt u dat direct aan de kattenbak: het kattengrit raakt sneller doorweekt en u vindt aanmerkelijk grotere of veel meer samengeklonterde plasklonten dan normaal.

Om de situatie te objectiveren, meet u enkele dagen het aangeboden water en wat er na 24 uur overblijft. Neem daarbij steeds een kleine marge voor water dat via verdamping verdwijnt.

Oorzaken van dorst zonder ernstige achtergrond

Een kat die in de lente vaker buiten rondloopt, veel speelt of een tijdelijk onrustige periode doormaakt, kan enkele dagen wat meer drinken. Zulke schommelingen zijn beperkt en tijdelijk van aard: houdt de dorst langer dan een week aan, raadpleeg dan uw dierenarts.

De overstap van natvoer naar droge brokjes leidt vanzelfsprekend tot meer drinken. Omdat natvoer van nature veel vocht bevat en brokjes juist erg droog zijn, moet uw kat deze waterinname via de drinkbak zelfstandig compenseren.

Ook zomerse hitte, een hoog opgestookte centrale verwarming binnenshuis of een periode van grotere fysieke activiteit zorgen er regelmatig voor dat een kat uit dorst tijdelijk meer water tot zich neemt.

Ten slotte kunnen bepaalde geneesmiddelen de dorst aanwakkeren, met name corticosteroïden en sommige plastabletten. Uw dierenarts bespreekt deze mogelijke bijwerking doorgaans met u wanneer deze medicijnen aan uw kat worden voorgeschreven.

De aandoeningen die het vaakst een rol spelen

Bij jonge katten komt een overmatige drinkbehoefte minder vaak voor, maar het kan wijzen op een aangeboren nierprobleem, een infectie of een hormonale stoornis. Leeftijd sluit een ziekte dus nooit uit: alleen medisch onderzoek geeft zekerheid.

Chronische nierziekte is een van de voornaamste oorzaken bij oudere katten. Doordat de nieren urine minder goed kunnen concentreren, plast de kat aanzienlijk meer en drinkt hij ter compensatie voortdurend extra water.

Suikerziekte veroorzaakt eveneens een toegenomen dorst en veelvuldig plassen. Dit ziektebeeld gaat dikwijls gepaard met een opvallend grote eetlust, terwijl het dier ondanks het vele eten juist geleidelijk aan gewicht verliest.

Hyperthyreoïdie, een veelvoorkomende schildklieraandoening bij oudere katten, uit zich in gewichtsverlies bij een goede eetlust, onrust en soms flinke dorst. Er zijn tevens andere medische oorzaken denkbaar, waaronder bepaalde ontstekingen of leverproblemen.

Signalen die vragen om een sneller consult

Raadpleeg snel uw dierenarts wanneer het vele drinken vergezeld gaat van afvallen, braken, een verminderde eetlust, ongewone lusteloosheid of een vieze ademgeur.

Een niet-gesteriliseerde poes die opvallend veel drinkt, suf of ziek oogt en vaginale uitvloeiing vertoont, moet direct als spoedgeval worden behandeld: er kan sprake zijn van een gevaarlijke baarmoederontsteking.

Tot slot moet elke kat die veel drinkt en gelijktijdig zichtbaar moeite heeft met plassen, pijnlijk miauwt of doelloos perst op de bak, per ommegaande door een dierenarts worden onderzocht.

Wat uw dierenarts zal onderzoeken

Neem indien mogelijk een vers urinemonster mee, opgevangen met behulp van speciale niet-absorberende kattenbakkorrels die uw dierenarts kan verstrekken. Vraag hier vooraf om instructies, want de manier van bewaren beïnvloedt de betrouwbaarheid van de uiteindelijke analyse.

De dierenarts begint met een algeheel klinisch onderzoek en stelt gerichte vragen over de voeding, de gedronken hoeveelheid water en het plassen. Schrijf uw eigen metingen vooraf op: deze concrete gegevens zijn uitermate nuttig.

Een bloedonderzoek en een urinetest maken het vrijwel altijd mogelijk om de precieze oorzaak aan te wijzen. Hierbij controleert men onder andere de nierfunctie, de bloedsuikerspiegel en de concentratie van schildklierhormonen in het bloed.

Hoe sneller de juiste diagnose wordt gesteld, hoe effectiever de behandeling kan worden opgestart. Dit geldt in het bijzonder voor aandoeningen als een chronische nierziekte of suikerziekte, waarbij vroegtijdige zorg cruciaal is.

Beperk de toegang tot water nooit

Zet gerust een extra kattenbak neer wanneer uw kat veel meer plast. Een kattenbak die te snel nat of vuil wordt, kan uw kat ertoe aanzetten om buiten de bak te plassen, wat voor extra stress zorgt.

Het kan verleidelijk zijn om de waterinname te rantsoeneren in de hoop dat uw kat minder gaat plassen. Doe dit beslist niet: uw kat drinkt juist meer omdat zijn lichaam dat vocht hard nodig heeft. Water ontzeggen kan leiden tot acute verslechtering van zijn toestand.

Zorg er te allen tijde voor dat er altijd vers, schoon drinkwater klaarstaat op meerdere rustige plekken in huis, en pas simpelweg de regelmaat aan waarmee u de kattenbak uitschept en verschoont.

Een drinkfontein kan dankzij het ruime waterreservoir helpen om gemakkelijk aan deze toegenomen drinkbehoefte te voldoen, maar een dergelijke voorziening vormt uiteraard nooit een vervanging voor een deskundige diagnose door de dierenarts.